ကမၻာႀကီးအတြက္ အနာဂတၱိေဟာစာတမ္းတခု
ေအာင္သူၿငိမ္း

အနာဂတ္တြင္ မည္သို႔ျဖစ္လာမည္ကို လူအမ်ားက ႀကိဳ၍ တြက္ခ်က္ၾကသည္။ မိမိ၏ အေနအထားကို လိုက္ေလ်ာညီေထြျဖစ္ေအာင္ ႀကိဳ၍ျပင္ဆင္ၾကသည္။ ဤသို႔ျဖင့္ ေဗဒင္ဆရာမ်ား႐ွိလာသည္။ ေရွ႕ျဖစ္ေဟာဆရာမ်ား႐ွိလာသည္။ ယၾတာေခ်ၾကသည္။ ဖုန္းေ႐ႊနည္းမ်ားကို လုပ္လာၾကသည္။ ဤသို႔ လူတဦးခ်င္း၏အနာဂတ္ကို တြက္ခ်က္ ေပးသူမ်ားမွသည္၊ ကမၻာတခုလံုး၏ လားရာတိမ္းၫြတ္ခ်က္မ်ားကို သိပၸံနည္းက် တြက္ခ်က္ေလ့လာေသာ အနာဂတ္၀ါဒီပညာ႐ွင္မ်ားလည္း ႐ွိလာခဲ့သည္။ အနာဂတ္ကို  ေလ့လာေသာ ပညာရပ္ဌာနမ်ား (Future Studies) လည္း တိုးတက္ေသာ ႏိုင္ငံႀကီး မ်ားတြင္ ေပၚေပါက္လာခဲ့သည္။

ျမန္မာစာဖတ္ပရိသတ္မ်ားအတြက္ဆိုလ်ွင္ေတာ့ အယ္လ္ဗင္ေတာ္ဖလာတို႔ ဇနီးေမာင္ႏွံသည္ မစိမ္းလွ။ လူသိမ်ားၾကသည္။ သူတို႔က “အနာဂတ္ ေသြးလန္႔မႈ” (Future Shock) ဟူေသာ စာအုပ္ကို ေရးဖူးသည္။ ဤစာအုပ္တြင္ အနာဂတ္၌ ျဖစ္ေပၚလာႏိုင္ေသာ အေျခအေနမ်ားကို ႀကိဳ၍တင္ျပ ဖူးသည္။ ျမန္မာစာေရးဆရာအခ်ဳိ႕ကလည္း အက်ဥ္းဘာသာျပန္ခဲ့ဖူး ၾကသည္။ ထို႔အျပင္ ဆရာျမသန္းတင့္ကလည္း ဂၽြန္ႏိုင္စ္ဘစ္ႏွင့္ ပက္ထရစ္ရွာ အဘာဒင္း (John Naisbitt and Patricia Aburdene) တို႔ ေရးသားေသာ (၂၀၀၀) ခုႏွစ္ ကမၻာ၏ လားရာႀကီးမ်ား (Mega-trend 2000: Ten New Directions for the 1990s) အေၾကာင္းကို အက်ဥ္းမိတ္ဆက္ေပးခဲ့ဖူးသည္။ ယခုလည္း စိတ္၀င္စားဖြယ္ အစီရင္ခံစာတခုကို မိတ္ဆက္ေပးလိုသည္။

(၂၀၂၀) စီမံခ်က္
အေမရိကန္ႏိုင္ငံတြင္ အမ်ဳိးသားေထာက္လွမ္းေရးေကာင္စီ (National Intelligence Council) ဟူေသာ အဖြဲ႔တခု ႐ွိသည္။ သူတို႔အဖြဲ႔၌ အနာဂတ္တြင္ျဖစ္လာႏိုင္ေသာ လားရာမ်ားကို ႀကိဳတင္တြက္ဆေသာ စီမံခ်က္႐ွိသည္။ သူတို႔က ကမၻာတလႊား႐ွိ သုေတသနဌာနမ်ား၊ ပညာ႐ွင္မ်ား၊ တကၠသိုလ္မ်ားႏွင့္ ညႇိႏႈိင္းတိုင္ပင္ကာ အနာဂတ္ကို ႀကိဳခန္႔မွန္းသည္။ ဖိုးကပ္စ္ (Forecast)လုပ္သည္ဟု ေခၚသည္။ ထို႔ေနာက္
မူ၀ါဒေရးရာအရ သက္ေရာက္မႈ႐ွိလာႏိုင္ေျခမ်ားကို အေမရိကန္အစိုးရသို႔ အႀကံျပဳတင္ျပသည္။ အေမရိကန္သည္ ကမၻာ့အင္အားႀကီးႏိုင္ငံတခု ျဖစ္သည္ႏွင့္အညီ သိပၸံႏွင့္ နည္းပညာ၊ စစ္အင္အား၊ ဓနအင္အား၊ မဟာဗ်ဴဟာ၊ သံတမန္ေရးရာ၊ ေထာက္လွမ္းေရးရာ စသည္ျဖင့္ အရာအားလံုးကို ေ႐ွ႕ေျပးေနေအာင္ ႀကိဳ၍ျပင္ရသည္။ သို႔ျဖင့္ ဤကဲ့သို႔ေသာ အစီရင္ခံစာမ်ား ေပၚေပါက္လာျခင္းျဖစ္သည္။ ယခုေဖာ္ျပမည့္ အစီရင္ခံစာသည္ ဤအဖြဲ႔က (၂၀၂၀) ခုႏွစ္အတြက္ ႀကိဳ၍ခန္႔မွန္းထားေသာ ကမၻာႀကီး၏အနာဂတ္ကို ႀကိဳတင္ေျမပံုထုတ္ျခင္း (Mapping the Global Future: Report of the National Intelligence Council's 2020 Project) ဟူေသာ အစီရင္ခံစာျဖစ္သည္။

သူတို႔က ဉာဏ္ႀကီး႐ွင္ပီသသည္။ ကမၻာတ၀ွမ္းလံုးကို စူးစမ္းသည္။ သဘာ၀ ပတ္၀န္းက်င္မွ ေန၍ နည္းပညာ၊ ဘာသာေရး၊ လူဦးေရ အေျပာင္းအလဲ အခ်က္အလက္ အားလံုးကို စူးစမ္းသည္။ လံုၿခံဳေရးဆိုင္ရာအခ်က္မ်ားႏွင့္ အျပန္အလွန္တံု႔ျပန္ျဖစ္ေပၚ ေနသည့္ အေျခအေန မ်ားလည္း မလြတ္ေစရ။ ထို႔အျပင္ ဤအစီရင္ခံစာအတြက္ ကမၻာႀကီး၏ ေဒသအႏွံ႔အျပားတြင္ ညီလာခံ၊ ကြန္ဖရင့္မ်ားက်င္းပ၍ ေဆြးေႏြးခဲ့ၾက သည္။ ပညာ႐ွင္မ်ားစြာႏွင့္ တိုင္ပင္အႀကံယူသည္။ ဥပမာ - ဆယ္စုႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ အနာဂတ္ လားရာကို သံုးသပ္ေဆာင္႐ြက္ေနသည့္ ရွဲလ္ႏိုင္ငံတကာကုမၸဏီ၏ Scenario Project စီမံခ်က္မွ ဦးေဆာင္သူမ်ားပါ၀င္သကဲ့သို႔ ကုလသမဂၢ၏ ေထာင္စုႏွစ္ဆိုင္ရာ စီမံခ်က္မွ ဦးေဆာင္ ေနသူမ်ား၊ အေမရိကန္ႏိုင္ငံ႐ွိ ရန္းဒ္ (RAND) သုေတသန ေကာ္ပိုေရး႐ွင္းမွ ပညာ႐ွင္မ်ား၊ ဂိုလ္းမန္းဆက္ခ္ကဲ့သို႔ေသာ ႏိုင္ငံတကာ ကုမၸဏီမ်ား၊ တကၠသိုလ္မ်ားမွ ပါေမာကၡမ်ား၊ ၿဗိတိန္ႏိုင္ငံ ကာကြယ္ေရး၀န္ႀကီးဌာန စသည္တို႔မွ ပညာ႐ွင္မ်ား ပါၾကသည္။ ေနာက္ဆံုး အယ္လ္ဗင္ေတာ္ဖလာ ၏ ကုမၸဏီပင္ ဤအစီရင္ခံစာ ေရးရာတြင္ ပါ၀င္ေဆာင္ရြက္ခဲ့သည္။ ခရစ္ႏွစ္ (၂၀၂၀) ဆိုလွ်င္ ေ၀းသည္ဟု ယူဆႏိုင္ေသာ္လည္း သူတို႔က ဤမွ်ႀကိဳ၍တြက္ဆၾကသည္။ အမွန္တြင္ကား ယခုပင္လွ်င္ (၂၀၀၆) အတြင္း ခ်င္းနင္း၀င္ေရာက္လာၿပီျဖစ္၍ ေနာက္ထပ္ (၁၄) ႏွစ္သာ က်န္ေတာ့သည္။

ျဖစ္ႏိုင္ေျခ တိမ္းညြတ္မႈ (၄) ခု
အနာဂတ္လားရာမ်ားအေပၚ သူတို႔၏ေဖာ္ျပခ်က္မ်ားသည္ မ်ားစြာ စိတ္၀င္စားဖြယ္ ေကာင္းသည္။ သူတို႔က ကမၻာႀကီးတြင္ ျဖစ္လာႏိုင္ေျခ႐ွိေသာ တိမ္းညြတ္မႈ (Scenario) (၈) ခ်က္ကို ေနာက္ဆံုးေ႐ြးခ်ယ္ထုတ္ခဲ့သည္။ ေနာက္ဆံုးအားသာခ်က္၊ အားနည္းခ်က္  မ်ားကို အျပန္ျပန္အလွန္လွန္ ေဆြးေႏြးကာ ေနာက္ဆံုးျဖစ္ႏိုင္သည့္ တိမ္းညြတ္ခ်က္ (Scenario) (၄) ခုကို သေဘာညီ ေ႐ြးခ်ယ္ခဲ့ၾကသည္။ ၎တို႔ကို Scenario ေလးခုအျဖစ္ ေအာက္ပါတိုင္း ေဖာ္ျပသည္။

• ဒါးဗို႔စ္ကမၻာ။ ဒါးဗို႔စ္(Davos) ဆိုသည္မွာ ကမၻာ့စီးပြားေရးဖိုရမ္ ႏွစ္စဥ္က်င္းပရာ ဆြစ္ဇာလန္ႏိုင္ငံ႐ွိ ေရခဲႏွင္းေလ်ာစီး အပန္းေျဖ စခန္းၿမိဳ႕ျဖစ္ၿပီး ကမၻာ့စီးပြားေရး အလားအလာတိမ္းညြတ္ခ်က္မ်ားကို ဤဖိုရမ္တြင္ ေဆြးေႏြးေလ့႐ွိသည္။ ဆိုလိုသည့္အဓိပၸါယ္မွာ လာမည့္ (၁၅) ႏွစ္အတြင္း ဂလိုဘယ္လိုက္ေဇးရွင္း ေၾကာင့္ ကမၻာ့စီးပြားေရး ဆက္လက္တိုးတက္ေနမည္ဟု သံုးသပ္ၾကပါသည္။ သို႔ေသာ္လည္း အေနာက္တိုင္းမ်က္ႏွာမဟုတ္ေသာ အိႏၵိယႏွင့္ တ႐ုပ္ျပည္တို႔ ဤဖိုရမ္တြင္ ပါ၀င္လာၾကမည္ဟု သံုးသပ္ထားပါသည္။

• ကမၻာႀကီးတြင္ အေျပာင္းအလဲမ်ားစြာ႐ွိေသာ္လည္း အေမရိကန္ႏိုင္ငံအေနျဖင့္ လႊမ္းမိုးထားႏိုင္ေသာ အေနအထားကို ဆက္လက္ကိုင္ စြဲဦးေဆာင္ထားႏိုင္မည္ဟု သံုးသပ္ၾကသည္။ သို႔ေသာ္လည္း အျခားအင္အားစုမ်ား ပိုမိုပါ၀င္မႈ႐ွိေသာ ကမၻာျဖစ္စဥ္တခု ျဖစ္ထြန္း လာႏိုင္ပါသည္။ သူတို႔က ဤအလားအလာကို (Pax Americana) ဟု အမည္ေပးသည္။

• အစြန္းေရာက္ဘာသာေရးအင္အားစုမ်ားက ႀကီးထြားလာ၍ ႏိုင္ငံေရးနယ္ပယ္ အတြင္း ၾသဇာလႊမ္းလာႏိုင္ေသာ အေျခအေနကိုလည္း တြက္ဆၾကပါသည္။ ဤသို႔ဆိုပါက အေနာက္ကမၻာက လက္ခံထားေသာ တန္ဖိုးထားမႈမ်ား၊ အေျခခံမ်ား၊ ကမၻာ့စနစ္ကိုလည္း ထိခိုက္ လာႏိုင္သည္ဟု တြက္ဆၾကသည္။ သူတို႔က ဤအလားအလာကို (A New Caliphate) ဟု အမည္ေပးသည္။

• ထို႔အျပင္ လူအမ်ားေသေၾကေစႏိုင္ေသာ တိုက္ခိုက္မႈမ်ားျဖစ္လာၿပီးေနာက္ လူအမ်ား၏ ဘ၀အတြင္း ပို၍၀င္ေရာက္ထိုးေဖာက္ ေထာက္လွမ္းခံလာရေသာ အေျခအေနမ်ဳိးကိုလည္း တြက္ဆေဖာ္ျပၾကသည္။ တခ်ိန္က စာေရးဆရာ ေဂ်ာ့ခ်္အို၀ဲလ္ေရးေသာ ကမၻာမ်ဳိး ျဖစ္လာႏိုင္ေျခကိုလည္း ခ်န္လွပ္မထားခဲ့ပါ။ သူတို႔က ဤအလားအလာကို အေၾကာက္တရားစက္၀န္း (Cycle of Fear) ဟုေခၚသည္။ ဤအလားအလာမ်ား အကုန္ျဖစ္လာမည္ဟု ဆိုလိုျခင္းမဟုတ္ပါ။ အမ်ားဆံုးျဖစ္ႏိုင္ေျခတြက္ဆခ်က္မ်ားသာ ျဖစ္ပါသည္။ ဤအခ်က္ကို စာတန္းတြင္ အေသးစိတ္ ေဆြးေႏြးေဖာ္ျပခဲ့ၾကပါသည္။

အာရွအတက္
အာရွႏွင့္ပတ္သက္၍ စိတ္၀င္စားဖြယ္အခ်က္အမ်ားအျပားကို ဤအစီရင္ခံစာတြင္ တြက္ဆခန္႔မွန္းခဲ့ၾကပါသည္။ သို႔ေသာ္လည္း ေနရာအခက္အခဲေၾကာင့္ အကုန္ ေဖာ္ျပလိမ့္မည္မဟုတ္ပါ။ အခ်ဳိ႕အခ်က္မ်ားကိုသာ ေရြးခ်ယ္ေဖာ္ျပလိုပါသည္။ ဤအစီရင္ခံစာ၏ သံုးသပ္ခ်က္အရ ...

• ဂလိုဘယ္လိုက္ေဇးရွင္းသည္ ရပ္တန္႔ရန္ အေၾကာင္းမ႐ွိ။ ဆက္သြားလိမ့္မည္။ ကမၻာႀကီးတြင္ အခ်င္းခ်င္း အျပန္အလွန္ဆက္သြယ္ ေနၾကေသာ သတင္း၊ နည္းပညာ၊ အရင္းအႏွီး၊ ကုန္သြယ္မႈ၊ ၀န္ေဆာင္မႈ၊ လူအမ်ား ကူးလူးသြားလာ မႈမ်ား ပို၍ဆက္လက္ႀကီးထြား လာရန္သာ ႐ွိပါသည္။ သို႔ေသာ္ ခရစ္ႏွစ္ (၂၀၂၀) ႐ွိ ဂလိုဘယ္လိုက္ေဇး႐ွင္းတြင္ အေနာက္တိုင္းမ်က္ႏွာသြင္ျပင္ အျပင္ အျခားမ်က္ႏွာမ်ား (ယခုတိုးတက္လာေနေသာ တ႐ုပ္၊ အိႏၵိယ၏ မ်က္ႏွာ သြင္ျပင္မ်ား) ပါ ပါ၀င္လာလိမ့္မည္ဟု ဆိုပါသည္။

• အကယ္၍ တ႐ုပ္ႏိုင္ငံအေနျဖင့္ ဤအတိုင္းဆက္လက္ဖြံ႔ၿဖိဳးေနပါက သကၠရာဇ္ (၂၀၂၀) တြင္ တ႐ုပ္ႏိုင္ငံ၏ အမ်ဳိးသားထုတ္ကုန္တန္ဖိုး (ဂ်ီအဲန္ပီ) သည္ အေမရိကန္ႏိုင္ငံမွလြဲ၍ အျခားေသာအေနာက္ႏိုင္ငံမ်ားကို ေက်ာ္လြန္သြား လိမ့္မည္။ ယခုအခါ ကမၻာေပၚတြင္ အႀကီးမားဆံုးစီးပြားေရးက အေမရိကန္ ႏိုင္ငံျဖစ္ၿပီး ဂ်ပန္ကဒုတိယ၊ ဂ်ာမဏီက တတိယလိုက္ေနသည္။ တ႐ုပ္ ႏိုင္ငံက ဂ်ပန္ကို ေက်ာ္လြန္၍ ကမၻာ၏ ဒုတိယအႀကီးဆံုး စီးပြားေရးျဖစ္လာ လိမ့္မည္။ အိႏၵိယႏိုင္ငံအေနျဖင့္လည္း ဤႏႈန္းအတိုင္း ဆက္လက္တိုးေန ပါက (၂၀၂၀) တြင္ အိႏၵိယႏိုင္ငံ၏ စီးပြားေရးသည္ ဥေရာပ တႏိုင္ငံခ်င္းႏွင့္  အရြယ္တူျဖစ္လာႏိုင္ၿပီး (၂၀၅၀) တြင္ ဥေရာပသမဂၢတခု လံုးႏွင့္ အရြယ္တူ ျဖစ္လာပါလိမ့္မည္။

• (၂၀၂၀) တြင္ တ႐ုပ္ႏိုင္ငံလူဦးေရက သန္းေပါင္း (၁၄၀၀) ႐ွိလာႏိုင္ၿပီး အိႏၵိယႏိုင္ငံက သန္းေပါင္း (၁၃၀၀) ႐ွိလာႏိုင္သည္။ ဤႏိုင္ငံ႐ွိ လူထုမ်ား အေနျဖင့္ အေနာက္တိုင္းႏိုင္ငံမ်ား၏ လူေနမႈအဆင့္အတန္းကို မမွီႏိုင္ေသး ေသာ္လည္း တိုးတက္လာေနေသာ လူဦးေရ ပမာဏ၊ ႀကီးထြားလာေသာ စီးပြားေရးပမာဏ၊ ဓနအင္အား၊ နည္းပညာ၊ စစ္အင္အားတို႔ျဖင့္ ကမၻာ၏ အင္အားခ်ိန္ခြင္လွ်ာကို အေျပာင္းအလဲျဖစ္လာေစႏိုင္သည္ဟု တြက္ဆထား ၾကသည္။ ဤသို႔ဆိုလွ်င္ ႏိုင္ငံတကာဆက္ဆံေရးစနစ္တြင္ပါ အေျပာင္းအလဲ ျဖစ္လာႏိုင္ေျခ ႐ွိေနသည္။ ဤသို႔ တ႐ုပ္ႏွင့္ အိႏၵိယ၏  ဖြံ႔ၿဖိဳးလာမႈ အေျခ အေနကို (၁၉) ရာစုတြင္ ဂ်ာမဏီ၏တက္လာပံုမ်ဳိး၊ (၂၀) ရာစု ဆန္းပိုင္းတြင္ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု၏ တက္လာပံုမ်ဳိးႏွင့္ တင္စားခိုင္းႏႈိင္း တင္ျပထား ပါသည္။ ဤအေျခအေနတြင္ ဂ်ပန္၏ အခန္းက႑သည္ တ႐ုပ္ႏွင့္အတူ တိုးတက္ႏိုင္ေသာအေနအထား၊ သို႔မဟုတ္ ခ်ိန္ခြင္လွ်ာမွ်ေစရန္ သံုးႏိုင္ေသာ အေနအထား အျဖစ္လည္း တြက္ခ်က္ေဖာ္ျပထားပါေသးသည္။ သို႔ေသာ္လည္း အင္အားႀကီးႏိုင္ငံခ်င္းျဖစ္ေသာ စစ္ပြဲႀကီးမ်ဳိးလည္း လာမည့္ (၁၅) ႏွစ္တြင္ ျဖစ္ႏိုင္ေျခအလြန္နည္းသည္ဟု ေဖာ္ျပထားပါသည္။

• ဤသို႔တက္လာသည္ႏွင့္အမွ် အျခားျဖစ္လာႏိုင္ေသာ စိန္ေခၚမႈမ်ားကိုလည္း ေဖာ္ျပခန္႔မွန္းထားပါေသးသည္။ တခုမွာ စီးပြားေရးတက္လာသည္ႏွင့္အမွ် ေလာင္စာစြမ္းအင္လိုအပ္ခ်က္လည္း အလြန္အမင္းမ်ားျပားလာလိမ့္မည္ ဟူေသာ အခ်က္ ျဖစ္ပါသည္။

• ထို႔အျပင္ ႏိုင္ငံေတာ္မဟုတ္သည့္အင္အားစုမ်ား၏ အေရးပါေသာ အခန္းကိုလည္း ေဖာ္ျပထားပါသည္။ အစိုးရႏွင့္ မသက္ဆိုင္ေသာ အဲန္ဂ်ီအိုမ်ား၏ အခန္းက႑မွာ အေရးပါေနမည္ျဖစ္သည္။ ထို႔အျပင္ အစြန္းေရာက္မူစလင္အင္အားစုမ်ား၏ ႏိုင္ငံေရးသည္လည္း ျပႆနာတခု ဆက္လက္ျဖစ္ေနမည္ဟု သံုးသပ္ထားပါသည္။ အားေပ်ာ့ခ်ိနဲ႔ေသာ အစိုးရမ်ား၊ စီးပြားေရးမတိုးတက္ေသာ အေျခအေန၊ ဘာသာေရးအစြန္းေရာက္မႈ၊ မ်ားျပားလာေသာ လူငယ္ထုမ်ား၏ မေက်နပ္မႈမ်ားေၾကာင့္ ကမၻာႀကီး၏ အခ်ဳိ႕ေသာေဒသမ်ားတြင္ မတည္ၿငိမ္မုန္တိုင္းထန္လိမ့္ဦးမည္ဟု ေဖာ္ျပထား သည္။ ၎အျပင္ အၾကမ္းဖက္မႈျပႆနာသည္လည္း ပင္မၿခိမ္းေျခာက္မႈ အျဖစ္ ဆက္လက္႐ွိေနဦးမည္ျဖစ္ပါသည္။ ဤအတြက္ေၾကာင့္ပင္ လူအမ်ား အေနျဖင့္ စိုးရိမ္ပူပန္မႈမ်ား၊ အေၾကာက္တရားမ်ားနွင့္ ေနၾကရဖြယ္ ႐ွိပါသည္။

• တတိယဒီမိုကေရစီေရစီလႈိင္းဟု ေခၚဆိုေနၾကေသာ ဒီမိုကေရစီလႈပ္္႐ွားမႈ လႈိင္းမ်ား  အားေပ်ာ့သြားမည္ဟု တြက္ခ်က္ေဖာ္ျပထားသည္။ ( အၾကမ္း ဖက္မႈဆန္႔က်င္ေရးစစ္ပြဲမ်ားႏွင့္ (၁၉၉၀) ခုႏွစ္က စတင္ခဲ့ေသာ တတိယ ဒီမိုကေရစီလႈိင္း အားေပ်ာ့သြားျခင္းတို႔ေၾကာင့္ ျဖစ္သည္။) ထုိ႔အျပင္ တပါတီ စနစ္ျဖင့္ သြားေနေသာ တ႐ုပ္ႏိုင္ငံ၏တိုးတက္လာေနေသာ အေျခအေနတြင္ အာ႐ွပံုစံ ဒီမိုကေရစီ ဆိုသည္မ်ဳိး ေခတ္စားထြန္းကားလာလိမ့္မည္ဟု ေဖာ္ျပ ထားသည္။ တခ်ိန္က စကၤာပူ၊ ေတာင္ကိုရီးယားကဲ့သို႔ အာ႐ွႏိုင္ငံမ်ား စီးပြား ဖြ႔ံၿဖိဳးစဥ္က အာ႐ွတန္ဖိုးကို အေလးေပးေဖာ္ျပခဲ့ၾကသည့္အလားတူ တ႐ုပ္ႏိုင္ငံအတက္တြင္လည္း တ႐ုပ္ပံုစံဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္ပံုကို အသားေပး ေျပာလာႏိုင္ေသာ အေျခအေနကို ဆိုလိုျခင္းျဖစ္ပါသည္။ ဆိုလိုသည္မွာ တ႐ုပ္ႏိုင္ငံအေနျဖင့္ စီးပြားေရးျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲေရး လုပ္ေသာ္လည္း ႏိုင္ငံေရးျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈမွာ အေတာ္နည္းသည္။ တက္လာေသာ စီးပြားေရး အေျခအေနႏွင့္ လိုက္ေလ်ာညီေထြ ႏိုင္ငံေရး ေျပာင္းလဲရန္ ျဖစ္ႏိုင္-မျဖစ္ႏိုင္ ဆိုသည္မွာ စိတ္၀င္စားဖြယ္ ေမးခြန္းျဖစ္ေနပါသည္။ သို႔ေသာ္လည္း တ႐ုပ္ႏိုင္ငံတြင္ ႏိုင္ငံေရးျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈမ်ား လုပ္ေနသည္။ ဗဟိုတြင္ လူငယ္မ်ားကို တိုးခ်ဲ႕ေနရာေပးလာၿပီး အမ်ားမွာ အေနာက္ တိုင္းတြင္ ပညာသင္လာသူမ်ားျဖစ္သည္။ ထို႔အျပင္ ဗဟုိတြင္ အတိုင္ပင္ခံ အႀကံရယူမႈ မ်ားကို တိုးခ်ဲ႕လုပ္လာပါသည္။ ေအာက္ေျခတြင္ ေဒသဆိုင္ရာ ဒီမိုကေရစီ ေရြးေကာက္ပြဲမ်ား (Local Election) ကို တိုးခ်ဲ႕ ျပဳလုပ္လာေနပါသည္။ အကယ္၍ တ႐ုပ္ႏိုင္ငံစီးပြားတက္ ေနသည္ႏွင့္အမွ် ဤပံုစံ (တျဖည္းျဖည္း ႏိုင္ငံေရးျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈ )က မွန္သေယာင္ ေျပာဆိုလာႏိုင္သည္။

ျမန္မာ (၂၀၂၀) - မိုးႀကီးခ်ဳပ္ဦးမည္ေလာ
ဤသို႔ တ႐ုပ္ႏွင့္ အိႏၵိယႏိုင္ငံမ်ား၏ စီးပြားေရးဖြ႔ံၿဖိဳးတိုးတက္လာမည့္အေျခအေနတြင္ ေဒသဆိုင္ရာႏိုင္ငံမ်ားကလည္း မိမိ၏အဆင့္ေနရာအတြက္ ျပင္ဆင္ေနၾကပါသည္။ ေအဆီယံအဖြဲ႔၀င္ႏိုင္ငံမ်ားကလည္း ေအဆီယံေမွ်ာ္မွန္းခ်က္အျမင္ (၂၀၂၀) ဟူေသာ စာတမ္းျဖင့္ ေဖာ္ျပထားဖူးပါသည္။ ထို႔အျပင္ ႏိုင္ငံတခုခ်င္းကလည္း လြတ္လပ္ေသာ စီးပြားေရးသေဘာတူညီမႈ (အက္ဖ္တီေအ) စာခ်ဳပ္မ်ား၊ ေဒသတြင္း မဟာမိတ္ဖြဲ႔မႈမ်ား၊ မိမိ၏ ကၽြမ္းက်င္ေသာက႑ကို အားေကာင္းေစျခင္းမ်ားျဖင့္ ျပင္ဆင္ေနၾကပါသည္။ ထိုင္းႏိုင္ငံက မဲေခါင္ျမစ္၀ွမ္းရပ္၀န္းေဒသ၏ ပင္မဗဟိုခ်က္ျဖစ္ ေစရန္ ျပင္ဆင္ေနပါသည္။ ထို႔အျပင္ ထိုင္းႏိုင္ငံကို ဖက္ရွင္ၿမိဳ႕ေတာ္ျဖစ္ေစရန္ ျပင္ေနပါသည္။ တ႐ုပ္ႏိုင္ငံ ႐ွန္ဇန္းက အာ႐ွ၏ေငြေၾကးေစ်းကြက္ ဗဟိုခ်က္မ ျဖစ္လာႏိုင္ေသာ အေျခအေနတြင္ လက္႐ွိဗိုလ္ ျဖစ္ေသာ တိုက်ဳိ၊ စကၤာပူ၊ ေဟာင္ေကာင္တို႔ကလည္း ျပင္ဆင္လာေနရပါသည္။ စကၤာပူက အာ႐ွ၏ အႏုပညာေစ်းကြက္ ဗဟိုခ်က္မ ျဖစ္ရန္ ျပင္ဆင္ေနပါသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံကေရာ ဤအေျခအေနတြင္ မည္သို႔ျပင္ဆင္မည္ ဆိုသည္မွာ  စိတ္၀င္စားဖြယ္ ျဖစ္ပါသည္။ ၾကက္ဆူပင္စိုက္ျခင္းသည္ အမ်ဳိးသားေရးတာ၀န္ဟု ဆို႐ံုမွ်ျဖင့္ စီးပြားျဖစ္လာမည္ေတာ့ မထင္ပါ။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အနာဂတ္ ဒီမိုကေရစီအလားအလာအတြက္လည္း အေတာ္ စဥ္းစားစရာ ျဖစ္လာပါသည္။ သကၠရာဇ္ (၂၀၂၀) ဆိုလွ်င္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အသက္ (၇၅) ႐ွိၿပီျဖစ္ပါသည္။ (၁၉၉၀) ေ႐ြးေကာက္ပြဲသည္ (၂၀၂၀) ဆိုလွ်င္ အႏွစ္ (၃၀) ႐ွိပါေတာ့မည္။

(၂၀၀၀) ခုႏွစ္အဆန္းပိုင္းက ယခင္၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ခင္ၫြန္႔ဦးစီးေသာ ေထာက္လွမ္းေရး၏ မဟာဗ်ဴဟာေလ့လာေရးဌာနသည္ ၂၁ ရာစု အတြင္း ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ျဖစ္လာႏိုင္ဖြယ္ အလားအလာမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍ ႏိုင္ငံတကာ ပညာ႐ွင္မ်ားကို ဖိတ္ေခၚကာ ဆယ္မီနာမ်ား က်င္းပခဲ့ဖူး ပါသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံႀကံဳရႏိုင္ေသာ စိန္ေခၚခ်က္ မ်ားႏွင့္ ျပႆနာမ်ား၊ ျပင္ဆင္ရန္ လိုအပ္ခ်က္မ်ားကို ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကဖူးပါသည္။ ဤဆယ္မီနာ မ်ားမွ အႀကံျပဳခ်က္ျဖစ္ေသာ စီးပြားေရးႏွင့္ နည္းပညာ၊ ပညာရပ္ပိုင္းဆိုင္ရာ၊ ႏိုင္ငံေရးဆိုင္ရာ ျပဳျပင္ခ်က္မ်ားကို ယခုတိုင္ မျမင္ရေသးပါ။ ပ်ဥ္းမနားသို႔ ၿမိဳ႕ေတာ္ ေျပာင္း ေရးသည္ ဤအႀကံျပဳခ်က္မ်ားတြင္ ပါေသာကိစၥမဟုတ္။ ၿပီးခဲ့ေသာ ေတာ္လွန္ေရးေန႔ (တပ္မေတာ္ေန႔) တြင္လည္း တပ္မေတာ္အင္အား႐ွိေရးကိုသာ ထပ္ခါထပ္ခါ အေလးေပးေျပာေနေသးသည္။ တပ္မေတာ္အင္အား႐ွိမွ တိုင္းျပည္အင္အား႐ွိမည္ဟု ေႂကြးေၾကာ္ေနေသးသည္။

ဤပံုအတိုင္းသြားပါက ျမန္မာႏိုင္ငံ(၂၀၂၀) သည္ မိုးႀကီးခ်ဳပ္ေသာအေျခအေနႏွင့္ မႀကံဳပါေစႏွင့္ဟု ဆုေတာင္းေနရ႐ံုသာ ႐ွိပါေတာ့မည္။

အကိုးအကား
1. National Intelligence Council (US), Mapping the Global Future: Report of the NIC's 2020 Project, December 2004, Government Printing Office (GPO), Pittsburgh.